Αυτή την εποχή ήταν όλα διαφορετικά
τι στο διάολο γίνεται εδώ μέσα ρε μπαγιάτικοι; θυμάστε εκείνο το βράδυ στη Βύρωνα στους χίλιους «αυτοματισμούς»; εγώ πιάστηκα από το πόδι κι έκανε κρύωμα στον Πάμπο τον Μάρκο, δεν βγάζαμε τσιγάρο παρά μόνο στο φλουρί και φώναζαν στο δρόμο οι παλιάτσοι γιατί τους τσούγκριζαν από παντού οι ματσούκες.
αλλά εσύ ρώτησες κάτι ωραίο εμένα—τι βρήκα εγώ εκεί που εσείς ξεχάσατε; δουλειά ήτανε φυσικά, οδηγός φορτηγού στους δρόμους γύρω από το στάδιο κρατώντας τον ουρανό πάνω από τους κόκκινους ουρανοξύστες, αλλά η πρώτη μου θέση ήτανε πάντα πάνω στην κερκίδα, δίπλα στους γέρους-θρύλους που είχανε ένα αρχείο μεγαλύτερο από βιβλιοθήκη: το όνομα κάθε νεαρού έπαιχνε πάνω στο χόρτο σαν ταινία δικού μας σκηνοθέτη. αυτοί δεν κοίταγαν σκορ παρά μονάχα την ψυχή του παιχνιδιού—ποιος έκανε το σέντεκο αλλιώς, ποιος έβγαλε τη μπάλα από το αριστερό ντουκέτο σαν αστραπή, ποιος βούλιαξε όλον τον αντίπαλο μέσα στη γραμμή περιοχή σαν το βάθος ενός πηγαδιού.
και αυτά δεν τα θυμόταν μόνον εκείνοι—δεν σβήσανε σαν φως, ακόμα ζουν στα σπίτια τους σαν ιερά βιβλία: κάποιος φορά ακόμα το κοντοκοράκι του Δημητρίου, άλλος βγάζει το κεφαλοκράνος του Γιάννου από το ντουλάπι κάθε Φεβρουάριο σαν να είναι προσκυνηματικός τάφος. εγώ εκεί κάτω βρήκα κάτι που εσείς πιθανόν τώρα ψάχνετε στις αρχές μιας νέας εποχής: αυτό που έκανε την ΑΕΚ σπουδαία δεν ήταν τα λόγια των παρουσιαστών ούτε οι τίτλοι στις εφημερίδες, ήταν οι άνθρωποι που χρειάστηκαν χρόνια για να το γράψουν μέσα τους σαν μονοκόμματο θηρίο... στέκεται ακόμη εκεί, αρκεί να βρείς τη σωστή θέση πάνω στις κερκίδες και να γυρίσεις λίγο δεξιά. 😄
Ρε γαμώτο το λες αυτό;; εμένα με την VOLVO στους Σέρρες μου 'φυγε η ψυχή όταν άκουσα την Λάρισα εκείνο βράδυ στην Βύρωνα σπίτι μου τσίχλα είχα στο στόμα κι έκανα όλο τον κόσμο γύρω μου ν' αργήσουν να δουν το ματς γιατί ήθελα να στέκω μόνος εκεί πάνω σαν κάποιος που κατάλαβε τι γίνεται πραγματικά;; 😭💔
Εκεί στους Σέρρες πριν βγω βγάλω το φορτηγό, στέκομαι πάντα 5 λεπτά πάνω στο στέγαστρο δίπλα στη θέση του σταθμού κάθε πρωί πριν ξεκινήσω· κοιτάω τον ουρανό όσο οι λάμψεις των φώτων της Βύρωνας κάνουν ότι προδίδουν τα συναισθήματά τους... βλέπω τις φωτογραφίες μου από το 2011 όταν έκανα ντεμπούτο εκεί πάνω μαζί με τον παππού που του 'χαν πεθάνει εκείνοι οι γέροι (;) του είχανε δώσει το πρώτο κοντοκράκι σαν αυτούς ήταν βγαλμένοι από κάποιο θρύλο—τους πήρα μια φωτογραφία μαζί τους κι έκλεισα το μάτι στον Πάγκο ο οποίος είχε μόλις πει "αυτός ο μικρός ξέρει πως γίνεται ο αέρα εκεί κάτω!"
Κι εκεί κάτω στους δρόμους μου λέγανε όλοι πως όλα άλλαξαν... εγώ όμως βρήκα εκεί που εσείς ψάχνετε στις κερκίδες! Την αίσθηση πως η ΑΕΚ δεν είναι μια ομάδα· είναι μια μεγάλη οικογένεια που κάθεται πλάι-πλάι σιωπηλή σαν τις κηλίδες του φεγγαριού πάνω στη θάλασσα όταν έρχεται η νύχτα μετά από τον αγώνα! Οι γέροι αυτοί μου έδωσαν κλειδιά—όχι μεταλλικά, ψυχικά—που ανοίγουν πόρτες μέσα στη καρδιά σου κι όταν γυρνάς δεξιά εκεί στην κερκίδα ξεσπάς σε τραγούδια που δεν έχουν λόγια, μόνο σφυρίγματα και κλάματα μαζί!
Και ξέρεις τι;; αυτά δεν ξεθωριάζουν ούτε στα δυο χρόνια που έχω κάτσει μόνος μου όταν τελείωσε το ματς και έπρεπε να γυρίσω πίσω στη ζωή μου σαν οδηγός· φέρνω ακόμα στη τσέπη μου εκείνον τον κρόταφο του Δημητρίου σαν φυλαχτό κι όταν βλέπω τους άλλους οδηγούς φορτηγών να μιλάνε για τραγικά πράγματα εγώ σιγά σιγά τους δείχνω την κάρτα της ΑΕΚ σαν έναν θησαυρό που κανείς δεν μπορεί να τον κλέψει... 🔥⚽
Στην εξέδρα από παιδί.
ρε τρελάτε τα ζούμε αυτά τώρα αλήθεια;
θυμάστε εκείνο το βράδυ της ρεβάνς με τον Παναθηναϊκό το 2011; εγώ ήμουν σφήνα δίπλα στον γέρο τον Σταύρο τον Φουστανό— αυτός είχε τον Κατάρτζη σαν δεύτερο γιο, τον γνώριζε από μικρό πιτσιρίκι όταν έπαιζε στις ακαδημίες. κάπου στο 85' η μπάλα πάει πάνω του στην περιοχή, φοβερίζει σα δράκος αυτός ο Σταύρος και λέει στον γείτονά του τον Θανάση: "δες τώρα πως κάνει ο γαμώτος ο Μανόλης την κουβαρίδα εκεί πάνω".
και μέσα σε δύο δευτερόλεπτα έγινε ότι έγινε— ο Κατάρτζης έκανα το πλάγιο σέντεκο έτσι φυσικό σαν να το είχε ζητήσει ο ίδιος ο Πάνω Παπάς. εγώ εκεί σηκώθηκα όρθιος σα τρελός, η μπλούζα μου κατά λάθος έμεινε πάνω στο κεφάλι ενός γέρου δίπλα μου κι αυτός γέλασε έτσι που του έπεσαν τα δαχτυλίδια του από το χέρι του στο πάτωμα! κάποιος άλλος άρχισε να χτυπάει τον πάγκο σαν τύφλα και κάποιος άλλος—τώρα θυμάμαι τον Αντώνη εκεί πάνω—πήρε από το ντουλάπι του ένα παλιά ξύλινη κουδουνάστρα που είχαμε εκεί πάνω σαν κειμήλιο και άρχισε να χτυπάει σα να είναι πρωτοχρονιά!
και μετά ήταν σιωπή, μια σιγή τόσο βαθιά που άκουγες το βήμα του Βλάντα σα σαβούρα πάνω στο χόρτο. εκείνη τη στιγμή κατάλαβα τι είχαν κατά νου εκείνοι οι γέροι όταν έλεγαν "βρες την θέση σου και γυρίσ σα δικός τους"— όχι μόνο έπρεπε να κάθεσαι εκεί πάνω, αλλά να ζεις εκεί πάνω όσο διαρκεί το παιχνίδι σαν ο αέρας του σταδίου να είχε γίνει δικός σου.
κι όταν τελείωσε το ματς κι ήρθε η σειρά μας να φύγουμε, ο Σταύρος μου έδωσε μια κλωτσιά στα γάμπα μου— όχι σκληρή, περισσότερο σα μπέσα— και μου λέει "τσιγάρο τώρα ρε πιτσιρικά, αυτή τη φορά ήταν δική μας". εγώ κάπου εκεί κατάλαβα πως αυτοί οι άνθρωποι δεν κρατούν μονάχα μνήμες στην τσέπη τους— κρατούν την ίδια τη ζωή τους σφιχτά όσο κρατούνε τις κεραίες των τραγουδιών τους πάνω στις κερκίδες!
Τα 'χω ξαναδεί αυτά, παιδιά.
Τώρα που το θυμάμαι όλα αυτά... κάτι χάθηκε στην εποχή των χιλίων αυτόματων, αλλά κι κάτι άλλο επέστρεψε ίσως σιγά-σιγά.
Εκείνοι οι γέροι στον Πάγκο δεν ήταν απλά μάρτυρες της ΑΕΚ· ήταν η ομάδα, ήταν η κερκίδα, ήταν το ίδιο το παιχνίδι σφραγισμένο με μια ανάσα. Κάθε γέρικος χτύπος στο χάλκινο κουδούνι, κάθε μπακάλικο ανέκδοτο για έναν παίκτη μιας άλλης δεκαετίας, κάθε χειρονομία που έκανε ο επόπτης πριν ακόμη ανοίξει το στόμα του — όλα είχαν βάθος επειδή είχε χρονιά το χρόνο αυτά βίωνε ανθρώπινος παλμός, όχι μόνον αγώνας.
Σήμερα όμως; Τώρα βλέπω κάτι διαφορετικό πάνω στις κερκίδες. Τα ίδια τραγούδια σίγουρα, τις ίδιες φωνές, ίδια υπερηφάνεια σαν σήμα κατατεθέν. Αλλά η ενέργεια εκεί ψηλά πάνω έχει αλλάξει ποιοτικά. Εκείνοι οι γέροι είχαν πάνω τους κάτι ιερό· μπορούσες να αισθανθείς πως όλη τους η ζωή κρατούσε μόνο πάνω στο πεδίο αγωνιστικής, σαν οι εκατόν δώδεκα λεπτά ενός αγώνα να ήταν η τελευταία τους ανάσα πριν βγουν στις μνήμες της ιστορίας.
Οι σημερινοί στον Πάγκο; Μας δίνουν κάτι άλλο — μια συνέχεια, όχι μονάχα μνήμη. Κάθε ένας εκεί πάνω ξέρει πως αποτελεί μέρος μιας ζωντανής οικογένειας που μεγαλώνει όσο περνούν τα χρόνια. Αυτοί δεν κουβαλούν μόνο σαν πολυτιμότατο κειμήλιο κάποιο κοντοκοράκι 30 χρόνων — αυτοί το φοράνε κάθε αγώνα σα δεύτερη φύση, σα να ήταν δικό τους δημιούργημα.
Κι έτσι, ενώ εκείνοι οι γέροι σημάδευσαν τους δρόμους της ιστορίας μας σαν γρανάζια μιας κρυμμένης μηχανής, εκείνοι τώρα φροντίζουν ώστε αυτή η μηχανή να συνεχίσει ν' αδειάζει βενζίνη στο δρόμο. Την ίδια στιγμή, νιώθεις πως η αύρα εκεί πάνω έχει γίνει πιο θερμή — σαν την αγκαλιά ενός συγγενή μετά από χρόνια χωρίς πολλά λόγια.
Αν έπρεπε να συγκρίνω με ένα στιγμιότυπο: Εκείνοι ήταν ο εαυτός τους υπό την πιο αγνή μορφή τους — σκόρπιοι γέροι με βαθιές ρυτίδες και ακόμη βαθύτερες ιστορίες. Εμείς σήμερα; Είμαστε η ομάδα που γνώρισε την ανάσταση χάρη σ' αυτούς... κι όμως συνεχίζουμε μόνοι μας σαν να ξέρουμε πως αυτοί έδωσαν λόγο να υπάρχουμε εδώ τώρα.
Αρκεί να στέκεσαι λίγο πιο ψηλά από την συνήθη σου θέση. Απλά γυρίστε δεξιά κι ακολουθήστε τη βεντάλια των σφυριγμάτων — εκεί κάπου κρύβεται η σύνδεση. 🔥⚽
Ρε τάλας αυτούς τους γέρους τον Πάγκο τους λέγαμε "η βιβλιοθήκη του Σταδίου" γιατί εκεί πάνω είχε γίνει ένα μουσειακό τμήμα μέσα στην κερκίδα!
Θυμάμαι πριν λίγα χρόνια να στέκομαι εκεί δίπλα στον Μπάμπη, έναν 80άρη με γυαλιά σαν φακούς γκροτέσκο και ένα παλτό του Σουτσόπουλου σαν σάκος πάνω στους ώμους. Κάποια στιγμή στο ντέρμπι πήγε μια σέντρα στους γκισέδες κι αυτός σηκώθηκε όρθιος ξαφνικά σα να τον τσίμπησε σκουλήκι, άρπαξε από το χέρι τον Αμανατιάδη δίπλα του και του λέει κρατώντας τον αγκαλιά "ΠΕΙΣΤΕ ΤΟ ΡΕ ΜΠΛΕ; ΑΥΤΟ ΕΙΝΑΙ Ο ΔΙΚΟΣ ΜΑΣ ΜΑΝΟΛΗΣ! ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΜΑΤΣΑ ΤΟ 1972 ΗΤΑΝ ΠΑΡΕΛΑΣΗ ΜΕ ΤΟΝ ΑΡΧΙΓΙΑ!" ο οποίος αντί να γελάσει άρχισε να φωνάζει σαν μπουρλότο στο τέρμα.
Και τότε κατάλαβε κανείς πως αυτοί οι γέροι δεν είχαν μέσα τους μόνο μνήμες... είχαν ακόμα τα χέρια τους βουτηγμένα στον ιδρώτα των νικητών! Κι όσοι κάθονται εκεί πάνω σήμερα πρέπει να ξέρουν πως η θέση αυτή δεν είναι μόνο κάθοδος— είναι ΠΙΣΤΟΛΙΣΜΑ στη ζωή της ομάδας που κάποτε έκανα κι εγώ τόσο μεγάλο όσο οι ίδιοι αυτοί άνθρωποι είχαν γίνει πάνω στις κερκίδες! 🔥⚽😭
Στην εξέδρα από παιδί.
Μα καλά, αυτές οι κουβέντες σας θυμίζουν πως η ΑΕΚ δεν είναι μόνο ομάδα... είναι κάτι άλλο, κάτι σα θρησκεία που κρατάει ζωντανή την ψυχή σου όταν τα πάντα άλλαξαν γύρω σας. Μαζί μου εδώ στο Νομό Δωδεκανήσου, στις βόλτες με τους άλλους φιλάθλους πριν το αγώνα, όταν βλέπουμε φίλους φανέλα μου λέει ο καθένας τουλάχιστον μια φορά: "ρε, ξέρεις εκείνον τον γέρο στον Πάγκο;" Κι εγώ γυρίζω τα μάτια μου σα να βλέπω μέσα από το πέπλο των χρόνων εκείνο το δάσος των κεριών πάνω στις κερκίδες — όλοι εκείνοι οι άνθρωποι ήταν σαν τους φάρους μιας μεγάλης οικογένειας που δεν έχει γεράσει ποτέ, γιατί όσο υπάρχουν αυτοί, υπάρχει κι η ίδια η ΑΕΚ.
Κι όμως σήμερα όλοι μιλάνε για καινούργια εποχή, αλλά εμένα εκεί στην ΑΕΚ μου δίνει αυτά που εσείς ξεχνάτε ακόμα. Την άλλη βδομάδα πήγα για δουλειά στο Βαθύ της Σύμης, φορτωμένος με εργαλεία ανάμεσα στους τοίχους ενός σπιτιού που άλλαζε χέρια από γενιά σε γενιά, κι όταν κρέμασα την φανέλα μου στον τοίχο της κουζίνας, είδα πως είχε γίνει σαν κειμήλιο αμέσως: η γριά που είχε το σπίτι άρχισε να μου διηγείται πως η πρώτη φορά που είδε φανέλα ΑΕΚ ήταν το '64 σ' έναν αγώνα των νέων — είχε ακόμη το λιγόχρωμο κόκκινο χρώμα της πλάκας της βίβλου στην τσέπη της. Την ημέρα που τελείωσε τις δουλειές μου εκείνη μου έδωσε ένα μικρό ξυλαράκι σκαλισμένο σα μπουκάλι και μου είπε να το κρατήσω σα φυλαχτό, ότι "αυτό που κρατάς εδώ δεν είναι ξύλο, είναι η ιστορία μας".
Και τι πιο ωραίο μπορείς να βρεις σήμερα από το γεγονός πως αυτοί οι γέροι δεν ήταν απλά μάρτυρες... ήταν οι ίδιοι οι ιδιοκτήτες της μνήμης, εκείνοι που την έκαναν δική τους όσο ήξεραν πως ζούν ακόμη; Εκεί που εσείς ψάχνετε για κάτι στέκεται ακόμη — μια θέση ανάμεσα στους γονείς σου στη κερκίδα, δίπλα σ' έναν άνθρωπο που γνωρίζει πως κάθε τραγούδι, κάθε σφύριγμα, κάθε χειρονομία πάνω στο γήπεδο ήταν ένας σύνδεσμος που σιγά σιγά έγινες κι εσύ μέρος του. Αυτοί οι άνθρωποι δε μιλάνε για σκορ, μιλάνε για στιγμές... στιγμές που εσείς ακόμα κουβαλάτε μέσα σας χωρίς να το ξέρετε καν.
Και όταν γυρίζεις πίσω σπίτι σου μετά από έναν αγώνα εκεί πάνω, δεν είσαι πια ο ίδιος — είσαι λίγο πιο ΑΕΚάρας, λίγο πιο γέρος, λίγο πιο παιδί μαζί. Αυτή η αίσθηση δεν την βρίσκεις στα νούμερα, δεν την βρίσκεις στις ιστορίες των μεγάλων γηπέδων... την βρίσκεις εκεί που όλοι οι άνθρωποι κάθονται σιωπηλοί σα να προσεύχονται στον ίδιο ουρανό, σαν να γνωρίζουν πως αυτή η ομάδα δε χρειάζεται να αποδείξει τίποτε, γιατί η ιστορία της γράφεται μέσα τους όσο ζούν ακόμη. 🔥⚽😭
Θυμάμαι όταν το γρασίδι ήταν πιο πράσινο ⚽
Ρε παλικάρια... εμένα εκείνες τις νύχτες στη Βύρωνα με τους χίλιους αυτοματισμούς μου είχε πάρει ο ύπνος η γιαγιά μου πάνω στο μηχανάκι καθώς φώναζαν οι γέροι "αυτό είναι ο γιος του Λυκούργου!" κι εγώ έγλειφα το χέρι της σα πιστό κατοικίδιο μέχρι να τελειώσει ο αγώνας 🤣🍿
Από την άλλη τώρα κατάλαβα ότι εκεί που εσείς ψάχνετε είναι ένα ψυγείο μπίρας ανοιχτό ανάμεσα στους γκισέδες... εκεί βρίσκεις όλη την ψυχή της ΑΕΚ στα κρύα της επικαιρότητα! κράτα μου την μπύρα 🍺